15 awgrym hunan-eiriolaeth ymarferol

Y dudalen hon yw adran 4 o 5 o FTWW’s Mae fy Llais yn Cyfrif Becyn Cymorth Hunan-eiriolaeth

Gyda'n cymuned, rydym wedi datblygu 15 awgrym i'ch helpu i eirioli drosoch eich hun yn well a chael y gefnogaeth a'r gofal sydd eu hangen arnoch:

1. Ceisiwch gefnogaeth gan gyfeillion cefnogol

Boed gan aelod o deulu neu ffrind dibynadwy, neu gan grwpiau cymorth gan gyfeillion lle mae eraill yn rhannu'r un problemau iechyd. Gall cefnogaeth gan gyfoedion helpu i ddilysu eich profiad, sicrhau cydgefnogaeth a'ch galluogi i ddod yn fwy hyderus. Dysgwch fwy am ymuno â chymuned FTWW.

2. Paratowch ar gyfer apwyntiadau gofal iechyd trwy wneud nodiadau clir

Gwnewch yn siŵr eich bod yn ysgrifennu eich symptomau, problemau neu gwestiynau â blaenoriaeth ymlaen llaw i helpu i lywio'ch sgwrs. Bydd y rhan fwyaf o apwyntiadau meddyg teulu yn para tua 10 munud, felly ceisiwch ymarfer cadw'r rhestrau hyn yn glir ac yn gryno.

Awgrym:

Os ydych chi'n teimlo'n bryderus tra ydych yn ystafell aros y meddyg, ystyriwch ddefnyddio'r dechneg Ymdawelu 5-4-3-2-1 i helpu i dawelu'ch nerfau. Gallwch wylio arddangosiad FTWW yma::

3. Defnyddiwch dystiolaeth a chanllawiau o ffynonellau dibynadwy

Pan fyddwch chi'n gwneud nodiadau, gallwch hefyd gynnwys pwyntiau allweddol ac argymhellion o ffynonellau dibynadwy gan gynnwys y Sefydliad Cenedlaethol dros Ragoriaeth Iechyd a Gofal, a elwir fel arfer yn NICE. Mae NICE yn paratoi canllawiau ar gyfer y GIG a'r system iechyd a gofal ehangach y mae disgwyl i wasanaethau gofal iechyd a gweithwyr proffesiynol eu dilyn fel arfer.

4. Trefnwch apwyntiad dwbl

Os ydych chi'n meddwl y gallai fod angen ychydig mwy o amser arnoch i drafod pethau, gofynnwch a yw'n bosibl trefnu apwyntiad dwbl pan fyddwch chi'n cysylltu â'r practis.

5. Canolbwyntiwch ar oddeutu tair blaenoriaeth unwaith y byddwch yn ystafell y meddyg

Os ydych chi'n dweud ar ddechrau eich apwyntiad bod gennych dri pheth y mae angen i chi eu trafod, gallwch weithio allan beth yw'r brif flaenoriaeth gyda'ch gilydd. Weithiau, efallai y byddwch chi'n llwyddo i fynd trwy'r tri, yn enwedig os ydyn nhw'n gysylltiedig, ond weithiau eraill, efallai mai dim ond digon o amser sydd gennych i edrych ar un yn fanwl.

Awgrym:

Bydd yr ymennydd dynol yn tueddu i drin y darn cyntaf o wybodaeth a gyflwynir fel y pwysicaf, felly dechreuwch y sgwrs gyda hwnnw yn hytrach na'i adael tan y diwedd.

6. Rhowch fanylion penodol am eich symptomau

Os ydych chi'n awyddus i drafod symptomau, gall fod yn ddefnyddiol cynnwys pryd maen nhw'n digwydd, fel dyddiadau, amseroedd, neu unrhyw 'ffactorau sbarduno' a allai fod wedi eu hachosi neu eu gwneud yn waeth, a pha mor hir y maent yn para.

Gall tracwyr symptomau fod yn ffordd ddefnyddiol i chi gadw llygad ar symptomau a phryd y maent yn digwydd neu ar eu gwaethaf. Efallai y byddwch chi'n defnyddio apiau ar eich ffôn ar gyfer hyn – neu gallwch hefyd ddefnyddio dyddiadur papur neu galendr. 

Awgrym:

Mae FTWW wedi helpu i gyd-baratoi adnodd adrodd symptomau ar gyfer endometriosis, o'r enw 'Estr' a allai fod yn ddefnyddiol os ydych chi'n amau'r cyflwr hwn.

7. Esboniwch sut mae symptomau'n effeithio ar eich bywyd

Wrth drafod symptomau, gall fod yn haws i bobl eraill ddeall pa mor ddifrifol ydynt os ydych chi'n canolbwyntio ar sut maen nhw'n effeithio ar agweddau ar eich bywyd bob dydd. Er enghraifft, a yw poen penodol yn eich atal rhag gwneud ymarfer corff, yn ei gwneud hi'n anos anadlu, neu'n achosi i chi ddeffro o gwsg? Os yw symptom wedi eich atal rhag mynd i'r gwaith, gallech ddweud sawl gwaith mae hyn wedi digwydd mewn cyfnod penodol o amser.

8. Gwnewch yn siŵr eich bod chi'n gwybod yn glir beth rydych chi ei eisiau o'ch apwyntiad

Ochr yn ochr â'ch rhestr o brif faterion neu flaenoriaethau, ysgrifennwch yn union beth rydych chi’n awyddus i’w gael o'r apwyntiad, fel y gallwch barhau i gyfeirio'n ôl at hyn, fel ymchwiliad penodol, triniaeth, neu atgyfeiriad.

9. Dewch ag aelod o’r teulu, ffrind agos neu eiriolwr gyda chi

Cofiwch ei bod yn iawn mynd â rhywun gyda chi os ydych chi'n teimlo bod angen cefnogaeth arnoch i fynegi eich hun a'ch anghenion.

Sgwrsiwch ymlaen llaw gyda nhw cyn yr apwyntiad a rhannwch eich nodiadau, fel eu bod yn gwybod ac yn deall eich profiadau, blaenoriaethau a nodau. Mae'n bwysig eu bod yn gwerthfawrogi'r hyn sy'n bwysig i chi, a pheidiwch â gofyn cwestiynau nad ydych wedi cytuno â nhw ymlaen llaw.

Awgrym:

Cyfeiriwch aelod o'r teulu, ffrind neu eiriolwr at ein tudalen cyngor 'Cefnogi Eraill a'u Helpu i Ymdopi'

10. Gwybod eich hawliau fel claf

Mae hyn yn cynnwys yr hawl i wybodaeth, cydsyniad gwybodus, a'r hawl i wrthod triniaeth/camau eraill.

11. Gofyn am ail farn

Yng Nghymru, ni ddylid gwrthod cyfle i chi gael ail farn, felly os ydych chi'n teimlo y byddech chi'n elwa o siarad â gweithiwr gofal iechyd proffesiynol gwahanol, gallwch ofyn am hyn. Efallai y bydd yna rywun sy'n arbenigo mwy yn eich problemau neu anghenion iechyd penodol yn y practis, fel meddyg teulu sy'n arbenigo mewn 'iechyd menywod', felly peidiwch â bod ofn awgrymu hyn.

Awgrym:

Os ydych chi'n teimlo y gallai eich meddyg teulu a chithau elwa o gael cyngor mwy arbenigol am eich symptomau neu'ch camau nesaf, gallwch ofyn iddynt a ydynt yn gallu defnyddio 'e-ymgynghori'. Platfform ar-lein yw hwn sy'n galluogi gweithwyr gofal iechyd proffesiynol mewn gofal sylfaenol i ofyn am gyngor ac arweiniad gan ymgynghorwyr gofal eilaidd yn eu hardal.

12. Gofynnwch am fwy o wybodaeth neu wasanaethau

Os ydych chi'n teimlo y gallech elwa o ffynonellau cymorth eraill wrth aros am y camau nesaf yn eich taith gofal iechyd, gallwch ofyn am gael eich cyfeirio at wybodaeth, gwasanaethau neu sefydliadau ychwanegol.

Awgrym:

Os nad yw'ch meddyg teulu yn siŵr pa wybodaeth, gwasanaethau a chymorth sydd ar gael i gleifion yn eich ardal chi, gallwch ofyn iddynt edrych ar eu gwefan 'Llwybrau Iechyd Cymunedol', y mae gan bob practis meddygon teulu yng Nghymru fynediad iddi. Dylai hyn roi dolenni iddynt i gefnogaeth berthnasol y tu allan i'r practis.

13. Byddwch yn glir am y camau nesaf

Gorffennwch yr apwyntiad trwy egluro'r camau a'r dyddiadau nesaf y dylech ddisgwyl clywed rhywbeth, fel derbyn llythyr atgyfeirio.

Os oes angen, gallwch ofyn iddynt ysgrifennu'r rhain neu gallwch eu hysgrifennu eich hun a gofyn i'r gweithiwr gofal iechyd proffesiynol gadarnhau'r hyn rydych chi wedi'i gofnodi.

Awgrym:

Ystyriwch ddefnyddio rhestr wirio MAE FY LLAIS YN CYFRIF FTWW cyn, yn ystod ac ar ôl eich apwyntiadau. 

14. Cofiwch ddilyn i fyny

Dylech bob amser ddilyn i fyny apwyntiadau, profion a rhestrau aros os nad ydych chi'n clywed unrhyw beth o fewn yr amserlen a ddisgwylir.

If you feel you’re not getting the answers you need, you can express a concern to the GP Practice Manager, hospital or health board. If you don’t feel confident doing this, there are organisations to support you.

Find out more about how to raise a concern about your healthcare.

15. Neilltuo amser i 'ddod atoch eich hun'

P'un a ydych chi'n mynd i'ch apwyntiad ar eich pen eich hun neu gyda rhywun arall, gwnewch yn siŵr eich bod yn caniatáu amser wedyn i 'ddod atoch eich hun' ar ôl sefyllfa sy’n aml yn gallu achosi cryn straen.

Nid oes ots os oedd yr apwyntiad mewn lleoliad gofal iechyd neu waith, neu rywle arall, gall trafod materion iechyd personol, eu heffaith, a gwneud penderfyniadau pwysig am eich bywyd a'ch llesiant deimlo'n heriol ac emosiynol.

Mae'n well gan rai pobl gael amser a lle i anadlu i brosesu'r teimladau hyn cyn mynd yn ôl dros yr apwyntiad neu ddarllen eu nodiadau. Mae'n well gan eraill wirio eu nodiadau a rhoi trefn arnynt cyn eu rhoi o'r neilltu tra maen nhw’n gorffwyso a gwella. Beth bynnag sy'n gweithio orau i chi yn iawn. 

Pecyn Cymorth Hunan-eiriolaeth Mae fy Llais yn Cyfrif FTWW

Mae'r Pecyn Cymorth hwn yn cynnwys gwybodaeth, awgrymiadau, technegau ac enghreifftiau i ddatblygu eich sgiliau hunan-eiriolaeth

Gweld y Pecyn Cymorth Hunan-Eiriolaeth 

 

Lawrlwythwch y Pecyn Cymorth 

cyCymraeg